Κατηγορία: Δομισμός

• Ανάθεση

  Υπάρχει τάξη στην φύση; Είναι η τάξη μια καθόλου ιδιότητα της φύσης ή μια ιδιότητα που εμείς αποδίδουμε στον φυσικό κόσμο προκειμένου να νιώθουμε συνδεδεμένοι με το δημιούργημά μας; Ένα από τα αρχαιότερα φιλοσοφικά ερωτήματα πλησιάζει στην ενηλικίωσή του.

  Η εξήγηση δεν είναι προφανής, αλλά θα είμαστε σε θέση να αποδώσουμε μια σύγχρονη κατεύθυνση. 

  Οτιδήποτε αναγνωρίζουμε στον φυσικό κόσμο μοιάζει χαοτικό σε σύγκριση με τις καλοκαμωμένες μαθηματικές παραστάσεις που έχουμε κατά νου. Ακόμα κι όταν τα μαθηματικά δεν ταιριάζουν τα φέρνουμε βόλτα μέχρι να βγάζουν νόημα. Νόημα όμως σε σχέση με ΤΙ; Μήπως με κάτι που φαντασιώνουμε πως ταυτίζεται με την πιθανότητα της ύπαρξης του εαυτού του; Για παράδειγμα, ο λόγος φ είναι ένα μη-δημιούργημα που κυνηγάει το φάντασμα του. Όσες φανφάρες και να πούμε για το π και για το φ, δεν τα καθιστούμε λιγότερο πραγματικά: είναι ενσωματωμένα στον μαθηματικό κώδικα αναπαραστάσεων και συνεπώς δεν εξαρτώνται από την ανάθεση νοήματος (1).   

  Η τάξη, αυτή που γνωρίζουμε, δεν είναι ιδιότητα της φύσης, αλλά μάλλον η ικανή συνθήκη για την λειτουργία του εγκεφάλου (δίχως αυτός να υπάρχει αναγκαστικά!). Η τάξη {0,1}, η γνωστή σε εμάς, είναι μια αναγκαία συνθήκη του εγκεφάλου για την ύπαρξη του εαυτού του, ως κάτι πέρα από μια φυσική απιθανότητα.  

  Ο εγκέφαλος κατασκευάζει έναν συμβολικό κόσμο, μόνο και μόνο για να κατοικεί, όχι ο ίδιος, αλλά η συμβολική τάξη του εαυτού του. Δεν θα μπορούσε ένα μηχάνημα παραγωγής τάξης να περιλαμβάνει τον φυσικό εαυτό του στην τάξη αυτή. Αντιθέτως κατασκευάζει ένα σύμβολο του εαυτού του και δομεί, τόσο τον ενδεχομενικό τρισδιάστατο κόσμο, όσο και τον συμβολικό «αφελή» εγκέφαλο που κατοικεί στον κόσμο αυτό.

  Μέρος λοιπόν της «καρικατούρας» της φύσης, μιας πολλαπλασιασμένης ανάμνησης (2) που κατασκευάζει ο εγκέφαλος για να κατοικήσει η πρόθεσή (3) του, είναι και η παράσταση ως προς τον εαυτό του. Και αυτό και μόνον το μέρος παρουσιάζει μια αδιάστατη τάξη {0} ακατάληπτη για τον συμβολικό εγκέφαλο. Το μέρος αυτό, ενώ παρουσιάζεται μεν ως αταξία, ως χάος στη συνείδηση, δεν είναι τίποτε άλλο από την πιθανότητα ενός εγκεφάλου μέσα στην αταξία ενός άλλου εγκεφάλου.

  ————————

  Σημειώσεις

  (1) Αν οι μαθηματικές σταθερές είναι ενσωματωμένες στον κώδικα αναπαραστάσεων, όπως υποστηρίζεται, τότε ο κώδικας αυτός δεν είναι αυθαίρετος. Αντιθέτως, υπάγεται στη δομή σύμφωνα με την οποία με την οποία ο εγκέφαλος οφείλει να λειτουργεί. Ο λόγος φ δεν είναι δείγμα τάξης, αλλά είναι το αποτέλεσμα της βελτιστοποίησης στην ανάπτυξη των οργανισμών (π.χ., σπείρες σαλιγκαριών, διάταξη φύλλων). Αυτό σημαίνει ότι, ενώ ο εγκέφαλος αναγνωρίζει την μαθηματική προτεραιότητα, στο συμβολικό επίπεδο την επιβάλλει αυθαίρετα ως τάξη.

  (2) H “ανάμνηση” είναι “ανάθεση” με λογικούς όρους

  (3) H “πρόθεση” είναι η “εικόνα” στις αναπαραστάσεις

  /από τον Μαρίνο Μακρή

  2025-11-25

  Δομισμός, Επιστήμη, Φιλοσοφία

  ---

• Assignment

  Is there order in nature? Is order an intrinsic property of nature or a property that we attribute to the natural world in order to feel connected to our creation? One of the oldest philosophical questions is approaching its maturity.

  The explanation isn’t obvious, but we can assign a modern direction to it.

  Anything we recognize in the natural world seems chaotic compared to the well-formed mathematical representations we have in mind. Even when the mathematics doesn’t fit, we turn it around until it makes sense. Sense, though, in relation to WHAT? Perhaps in relation to something we fantasize is identical to the probability of its own existence? For example, the ratio φ has been proven many times to be a non-creation chasing its own ghost. No matter how many words we say for φ we do not render it less real: it is embedded in the mathematical code of representations and, consequently, do not depend on the assignment of meaning (1).

  The order, that we know is not a property of nature, but rather the sufficient condition for the function of the brain (without the brain necessarily having to exist!). 

  The order {0,1}, the one we cannot know, is a necessary condition for the brain’s existence of itself, as something beyond a natural improbability. 

  The brain constructs a symbolic world solely for the purpose of housing, not itself, but the symbolic order of itself. A machine that produces order could not include its physical self within that order. 

  Conversely, it constructs a symbol of itself and structures both the contingent three-dimensional world and the symbolic, “naïve” brain that inhabits this world.

  Thus, part of the “caricature” of nature, a multiplied memory (2) that the brain constructs for its intention (3) to inhabit, is the representation relative to itself. And this part alone presents a dimensionless order {0,1} incomprehensible to the symbolic brain. This part, while presented as disorder, as chaos to consciousness, is nothing more than the probability of one brain within the disorder of another brain.

  ———————–

  Notes

  (1) If the mathematical constants are embedded in the code of representations, as argued, then this code is not arbitrary. Conversely, it falls under the structure according to which the brain must operate. The ratio φ is the natural result of optimization in the development of organisms (e.g., spirals of snails, arrangement of leaves). This means that, while the brain recognizes the mathematical priority, at the symbolic level it imposes order arbitrarily.

  (2) “memory” is “assignment” in logical terms

  (3) “intention” is “image” in the “representation” logic

  2025-11-25

  philosophy, science

  ---

• Η Αυτοκρατορία της Τρέλας

  Τι διαφορά έχει το να είναι κάποιος τρελός από το να γνωρίζει πως είναι τρελός;

  Λογικά καμία. Φιλοσοφικά (μεταφυσικά μιλώντας) η διαφορά είναι μεν αγεφύρωτη, αλλά την ίδια στιγμή είναι και πηγή της αρχέγονης απορίας (που διακρίνει την κοσμική σκέψη από την κοινωνική). 

  Ας ξεκινήσουμε από μια ειδική μορφή “τρέλας” που έχουμε μάθει να αναγνωρίζουμε εύκολα: το να γνωρίζει κάποιος πως γνωρίζει οτιδήποτε είναι σχιζοειδές. Στο σημείο αυτό ίσως χρειάζεται να γίνουμε σχολαστικοί, μεσαιωνικά σχολαστικοί. Ίσως και όχι. Ας αρκεστούμε να πούμε πως το σχίσμα διαπερνά περισσότερα από ένα είδη διττότητας (διττή τροπικότητα του ενός): ουσία και νόηση, σημαίνον και σημαινόμενο, συνείδηση και υλική υπόσταση… και πάει λέγοντας…  

  Στην περίπτωση που το ίδιο “γνωρίζει” είναι “είναι τρελός”, η πλάνη βεβαιώνεται σε κάθε περίπτωση εφόσον δεχόμαστε ότι η πρόταση έχει περιγραφικό και όχι πληροφοριακό χαρακτήρα.

  Από την άλλη όμως, φιλοσοφικά, το να αναγνωρίζει κάποιος πώς είναι τρελός, δηλαδή με ποιον τρόπο ακριβώς, όχι μόνο δεν θεωρείται παραλήρημα, αλλά αντιθέτως μια διαφωτιστική ενέργεια! Τι έγινε εδώ; Άλλαξε ο τόνος. Το τροπικό πώς αντικατέστησε το αναφορικό πως. Και ως εκ θαύματος, προέκυψε μια άλλη, δυναμική εικόνα, η οποία στο κατάλληλο περιβάλλον θα μπορούσε να παρατηρεί την ίδια την πληροφορία, την ουσία της τρέλας, δίχως να τη γνωρίζει.

  Το να γνωρίζει κάποιος με ποιον τρόπο είναι τρελός δεν τον καθιστά, ούτε λιγότερο, ούτε περισσότερο, τρελό. Τουναντίον, πυροδοτεί ένα λογικό παράδοξο που μας φέρνει αντιμέτωπους με τα όρια της γλώσσας και της ανθρωπικής τροπικότητας. Εκεί ακριβώς αναδύεται μια νέα εικόνα που δεν απέχει και πολύ από την πραγματικότητα.  

  Η αλήθεια είναι τόσο κοντά στην τρέλα που ίσως να είναι πιο οικονομικό το να μιλάμε μόνο για τρέλα. Από τη στιγμή που αποκολλήθηκαν οι δύο έννοιες, γεννηθήκαμε σε έναν άλλο κόσμο ή τον κόσμο του άλλου. Ας εμμείνουμε όμως στην τρέλα που είναι και το ζητούμενο.

  Μέχρι τώρα απολαύσαμε τρεις τύπους τρέλας. Αυτή του υποκειμένου ως γνώστη. Αυτή του αντικειμένου (αυτό για το οποίο γίνεται λόγος). Και τέλος, της τρέλας καθεαυτής, ούσας και απούσας δομικά, εκεί έξω, στα γνωστά και ειρημένα.

  Θα ήταν τρελό να σταματήσουμε εδώ και να χάσουμε τον τέταρτο τύπο. Έναν τύπο που βγάζει μάτι, τόσο πολύ, που είναι αόρατος! Ε, λοιπόν, να και ο τέταρτος τύπος: Και οι τρεις παραπάνω τύποι ισχύουν  ταυτόχρονα. Μη σας ξεγελάει! Δεν είναι το ίδιο. Όταν συνδυάζονται και τα τρία, μπορεί μεν να μην παράγεται ένας νέος τύπος τρέλας, αλλά αναπαράγεται ένας τύπος που δεν παράχθηκε ποτέ. Μη σας φαίνεται τρελό. Είναι κάτι που, κανονικά, θα έπρεπε να είχαμε διαπιστώσει πρώτο, κι όμως το βλέπουμε τελευταίο γιατί είμαστε εμείς οι τρελοί!

  Η τρέλα, λοιπόν, του αναγνώστη, με τη μορφή της τύφλωσής του στο προφανές είναι ο αρχικός τύπος κι όχι ο τελευταίος. Αυτό που διαβάζει, κι ενώ το ίδιο αναπαράγει, το ίδιο αποκαλεί τον εαυτό του εξωφρενικό κι ακατανόητο. Αυτό που αναδύεται λίγο πριν το κείμενο καταπιεί τον εαυτό του. Αυτό που εκθέτει και παρατηρεί όλους τους άλλους σαν καλή μήτρα, σαν μαμή. Αυτό που αναπαράγει δίχως να παράγει. Η αρχική συμμετρία: Μην αλλάξετε τίποτα, μοναχά αναπαράγετε. Όταν λοιπόν η τρέλα αναπαράγεται τίποτα δεν παράγεται εκτός από τρέλα! Εξωφρενικό; Ίσως όχι και τόσο.

  2025-11-09

  Λογική, Φιλοσοφία

  ---